Sint Leonardus

Van kasteelkind tot kluizenaar

De beschermheilige van ons gilde

Het gilde St. Leonardus is een autonome vereniging, gevestigd in Café-Restaurant De Zwaan te Beek en Donk. Samen met het St. Antoniusgilde beschikt het over een eigen schietaccommodatie ’t Wipke aan de Zwinkelweg. Het gilde dateert naar alle waarschijnlijkheid van 1422, het jaar waarin de Donkse kapel werd opgericht en het gilde voor het eerst wordt genoemd in de historische bronnen.

Het oudste tastbare bewijs is een zilveren koningsschild uit 1639. In de volksmond staat het Donkse gilde bekend als de “Rooi Skut”. Het bezit nog zeven schilden uit de 17de eeuw en tien uit de 18de eeuw. Tijdens de Tweede Wereldoorlog lagen de activiteiten stil; op 28 mei 1945 werd de schut opnieuw opgericht.

Sint Leonardus

De heilige Leonardus werd rond 495 geboren op het kasteel Vendôme in Frankrijk, als zoon van een vooraanstaand adellijk geslacht. Zijn ouders bekleedden een hoge functie aan het hof van Clovis, koning van de Franken. Nadat Clovis in 494 de veldslag bij Tolbiac won, liet hij zich dopen door bisschop Remigius. Uit eerbied voor de familie van Leonardus nam Clovis het peterschap over hem op zich.

Ondanks zijn bevoorrechte positie koos Leonardus niet voor een carrière aan het hof. Hij wijdde zich liever aan vroomheid en geloof. Bisschop Remigius wijdde hem rond 520 tot priester, waarna Leonardus intrad in het strenge klooster Micy bij Orleans. Hoewel abt Maximinus hem tot bisschop wilde benoemen, achtte Leonardus zich hiervoor niet waardig.

Van kasteelkind tot kluizenaar

Omstreeks 530 verliet Leonardus het klooster en vestigde zich in de bossen bij Limoges, op een open plek genaamd Noblac. Daar bouwde hij een eenvoudige hut en een klein kapelletje, en leefde hij als kluizenaar in soberheid en gebed.

Vanuit Noblac bezocht hij gevangenen en schonk hij hen vrijheid, een privilege dat hem door koning Clovis was verleend. Hij maande de vrijgelaten gevangenen altijd tot een eerlijk leven en verkondigde het Evangelie aan iedereen die hij tegenkwam. Zijn faam groeide snel.

Toen koningin Clothilde een moeilijke zwangerschap doormaakte, riep Clovis de hulp in van Leonardus. Zijn gebed werd verhoord en de koningin beviel van een gezonde baby. Als dank bood Clovis hem goud en zilver aan, maar Leonardus wees dit af. In plaats daarvan ontving hij zoveel land in Noblac als hij in één dag met zijn ezel kon berijden. Op die grond liet hij een klooster bouwen, dat bekend werd als het klooster van Sint Leonardus van Noblac.

Op 6 november 559 overleed Leonardus en werd begraven in zijn eigen kapel. In de jaren erna zouden zich in die kapel vele wonderen hebben voltrokken, waardoor zijn verering zich vanuit Frankrijk over heel Europa verspreidde.

Patroon van velen

Sint Leonardus kon voor vele kwalen worden aangeroepen. Hij gold als patroon van de gevangenen, afgebeeld met een ketting in zijn linkerhand, maar ook als patroon van gehandicapten, zwangere vrouwen, kinderen met gebreken en zieken. Zelfs het vee stond onder zijn bescherming.

Een beeld van Sint Leonardus is te bezichtigen in de Leonarduskapel aan de Goorloop te Beek en Donk.